Algerije – Non-refoulement – Onvoldoende doorvragen bij verhoor – ECLI:NL:RBDHA:2025:15281
Rb. Den Haag, zittingsplaats Zwolle | 15-08-2025 | NL25.36219 | Eerste beroep bewaring: gegrond
Feiten en Procesverloop
De Minister van Asiel en Migratie heeft op 4 augustus 2025 aan eiser, van Algerijnse nationaliteit, de maatregel van bewaring opgelegd op grond van artikel 59, eerste lid, aanhef en onder a, Vw. Tijdens het verhoor voorafgaand aan de inbewaringstelling had eiser verklaard asielzoeker te zijn. De verhoorambtenaar heeft hierop niet doorgevraagd.
De rechtbank heeft het beroep op 14 augustus 2025 op zitting behandeld. Ter zitting heeft de rechtbank zelf doorgevraagd op eisers stelling en vastgesteld dat eiser nog altijd vreest voor terugkeer en dat nieuwe elementen een rol spelen die niet zijn meegenomen in de beschikking van 6 januari 2025. Ter zitting heeft eiser een asielverzoek ingediend, waarvan de rechtbank een proces-verbaal heeft opgemaakt.
Overwegingen Rechtbank
Zowel de minister als de rechtbank zijn in alle fasen van de terugkeerprocedure gehouden ambtshalve te toetsen aan het non-refoulementbeginsel. De verhoorambtenaar heeft deze ambtshalve verplichting niet nagekomen door onvoldoende door te vragen op de stelling van eiser dat hij asielzoeker is. Had de verhoorambtenaar dit wel gedaan, dan was reeds eerder vastgesteld dat eiser een nieuwe asielreden aanvoert en had hij eerder in de gelegenheid kunnen worden gesteld een asielverzoek in te dienen. Weliswaar had de minister dan wellicht een maatregel op grond van artikel 59b Vw kunnen opleggen, maar een grondslag voor artikel 59 Vw ontbrak in dat geval.
Om die reden is de maatregel van meet af aan onrechtmatig.
Conclusie en Gevolgen
- Uitspraak: Het beroep is gegrond. De maatregel van bewaring is vanaf het moment van opleggen onrechtmatig.
- Gevolgen: De rechtbank beveelt de opheffing van de maatregel met ingang van de dag van uitspraak.
- Schadevergoeding: €1.130,- (1 dag politiecel × €130 + 10 dagen detentiecentrum × €100).
- Proceskosten: €1.814,- ten gunste van de rechtsbijstandverlener (op toevoeging).
Noten
- ECLI:NL:RBDHA:2025:15281
- Artikel 59, eerste lid, aanhef en onder a, Vreemdelingenwet 2000
- Artikel 59b Vreemdelingenwet 2000
- Artikel 106 Vreemdelingenwet 2000
- Non-refoulementbeginsel
- Conclusie A-G Spielman bij HvJEU 1 augustus 2025, ECLI:EU:C:2025:625 (ambtshalve toetsing non-refoulement)